Video

Redt het verbod op smartphones onze scholen?

Sinds september 2025 geldt op alle Vlaamse lagere en middelbare scholen een verbod op slimme apparaten: smartphones en smartwatches . Enkel leerlingen in de derde graad mogen ze buiten de les nog gebruiken, als de school dat toelaat. Dat is goed voor hun welzijn, voor hun cognitieve en sociale ontwikkeling, voor de scholen en voor de leerkrachten. Of toch niet? Wat zegt de wetenschap?

Heidi Vandebosch is onderzoekster bij de onderzoeksgroep Media en ICT in Organisaties en in de Samenleving (MIOS) aan de Universiteit Antwerpen. “Het idee dat een smartphoneverbod cyberpesten oplost en het welbevinden automatisch verbetert, klinkt aantrekkelijk, maar onderzoek ondersteunt dat niet eenduidig. Cyberpesten is geen technologisch probleem maar een sociaal probleem dat zich via technologie manifesteert. Ook welbevinden laat zich niet herleiden tot één factor. Toch lijkt het publieke debat zich vaak te vernauwen tot het bannen van smartphones en sociale media, alsof dat een sluitende oplossing zou zijn.”

Lees meer over de link tussen cyberpesten en het smartphoneverbod

Lieven De Marez is hoofd van de onderzoeksgroep Media, Innovation and Contemporary Technologies aan de UGent. “We zitten vandaag met een afhankelijkheidsparadox. Steeds meer mensen geven zelf aan dat ze hun smartphonegebruik problematisch vinden, maar tegelijk zijn er steeds minder mensen die daar ook effectief iets aan willen of kunnen doen. Een verbod kan dan helpen, maar op zich is dat niet voldoende. Belangrijker is dat leerlingen zich ook bewust worden van hun smartphonegebruik: niet zozeer van hun schermtijd, maar van hoe vaak ze bijvoorbeeld switchen tussen apps.  En dat ze hun focus echt trainen.”

Lees meer over de link tussen onze cognitieve ontwikkeling en smartphoneverbod

Andy Demeulenaere coördineert sinds 2015 het team van Mediawijs, het Vlaamse Kenniscentrum Digitale en Mediawijsheid. “Uiteraard moeten we de effectieve leertijd maximaliseren. Maar is een totaalverbod, van bovenaf opgelegd, de beste of de enige oplossing? Voor sommige leerlingen biedt hun toestel een toevlucht bij pesterijen of een paar minuten mentale rust voor de drukke schooldag weer doorgaat. En het beleidsvoerend vermogen dat blijkbaar op sommige scholen ontbreekt om zefeen goed smartphonebeleid uit te werken en op te volgen, heeft ze evengoed nodig om bijvoorbeeld een sterk preventief pestbeleid uit te bouwen.”

Lees meer over de link tussen klasmanagement en het smartphoneverbod